Raz jeszcze okazało się, że życia nie da się podrobić jak butów Adidasa albo okularów Prady. To ono pisze najciekawsze scenariusze, bo tylko prawda jest ciekawa. Zaświadcza o tym największa afera wywiadowcza ostatnich lat, jaka właśnie eksplodowała z mocą bomby atomowej...

Wasilij Mitrochin, długoletni i doświadczony dyrektor archiwum radzieckiego wywiadu, potrzebował 12 lat, żeby skopiować 25 tys. stron raportów KGB. Ukrył je w bańkach na mleko w swojej daczy. 22-letni analityk wojskowy, autor prawdopodobnie największego przecieku w historii służb specjalnych, potrzebował kilku płyt CD i nieco wolnego czasu, by skopiować 92 tys. raportów wywiadu armii USA Afganistanie. Przed kolegami udawał, że słucha Lady Gaga.
Tak Bartosz Węglarczyk zaczyna swój tekst w Wyborczej na temat afery jaka wybuchła za sprawą trzech wielkich gazet światowych i młodziutkiego analityka wywiadu USA. I pociągnął wątek:
Doniesienia mediów na całym świecie przyprawią o zawrót głowy strażników tajnych informacji nie tylko w Waszyngtonie, ale także w Warszawie, Pekinie czy Rijadzie. Zmieniają się czasy i rozwój technologii wyprzedza wszelkie ludzkie wyobrażenie. Mitrochin wywiózł swoje dokumenty z Moskwy do Rygi pod podłogą rozklekotanej łady. Organizacja WikiLeaks, która opublikowała afgańskie raporty, umieściła je na stronie internetowej, do której hasło dała trzem gazetom w USA, Wielkiej Brytanii i Niemczech (New York Times, Guardian, Spiegel). Tajna sieć internetowa Pentagonu okazała się kompletnie przezroczysta, gdy zawiodło jej najsłabsze ogniwo – człowiek.
Ten analityk to Bradley Manning – aresztowany jeszcze w maju, dziś przebywa w wojskowym areszcie w Kuwejcie. Grozi mu wieloletnie więzienie.
Za wyniesione przez niego raporty każdy wywiad świata śledzący kraje NATO - od Korei Płn. po Rosję, Iran i Chiny zapłaciłby bowiem dowolną sumę. Oficer rosyjskiego czy chińskiego wywiadu, który wyniósłby te same dyskietki, stałby się bohaterem narodowym. A tak, dzięki WikiLeaks, Rosjanie, Chińczycy i Koreańczycy mają te informacje za koszt połączenia z internetem.
Dla specjalistów bowiem surowe, nieobrobione i nieocenzurowane raporty wywiadowcze to kura znosząca złote jajka. Można się z nich dowiedzieć jak działają Amerykanie i ich sojusznicy, jaka jest ich taktyka, gdzie widzą swoje silne i słabe strony, jak działa wymiana informacji, jak myślą i jak podejmują decyzje NATO-owscy dowódcy od dowódcy plutonu po generała.
Przygnębiające są opisy bratobójczych walk między poszczególnymi oddziałami afgańskich sił bezpieczeństwa (ich szkolenie to kolejny kluczowy cel sił koalicji). Np. w kwietniu 2009 r. w prowincji Helmand doszło do strzelaniny między odurzonymi opium strażnikami granicznymi a lokalnymi policjantami. Jakby tego było mało, afgańscy policjanci i żołnierze, którzy często w ogóle nie dostają pensji, bezczelnie okradają cywilów i współpracują z talibami.
Równie przerażająca jest opisana w raportach dwulicowa natura pakistańskiego wywiadu wojskowego ISI, który dostaje od Amerykanów miliony dolarów na walkę z talibami, a w rzeczywistości ich wspiera, udzielając schronienia po drugiej stronie granicy, i nawet pomaga im organizować ataki w Afganistanie.
Raporty ujawniają też kontrowersyjne działania sił koalicji. Tajny amerykański oddział Task Force 373 tropi talibów i terrorystów Al-Kaidy - na liście osób do likwidacji lub schwytania jest ponad 2 tys. nazwisk. W pościgu za nimi często giną pechowcy, którzy znaleźli się w miejscu, gdzie poszukiwani są lub rzekomo powinni być.
Task Force 373 za prezydentury Obamy jest jeszcze aktywniejszy niż za George'a Busha, choć Obama obiecywał zerwać z moralnie wątpliwymi praktykami poprzednika. Więcej jest też bombardowań z bezzałogowych samolotów, które w niektórych przypadkach są zdalnie sterowane z odległej o wiele tysięcy kilometrów amerykańskiej Nevady.
Trzy dzienniki, które ujawniły dokumenty, otrzymały je od Juliana Assange, właściciela strony internetowej Wikileaks. Zasłynęła ona wcześniej opublikowaniem filmu z amerykańskiego helikoptera nad Bagdadem, z którego przez przypadek ostrzelano cywilów.
Właściciel Wikileaks kilka miesięcy temu postanowił skontaktować się z redakcjami trzech wielkich gazet, by dokumenty nie znikły w otchłani internetu. Chciał też przed publikacją wspólnie z doświadczonymi dziennikarzami przejrzeć i ocenzurować materiały, by ich publikacja nie zagroziła siłom koalicji. Ale w niedzielę, po publikacji, został właśnie o to natychmiast oskarżony.
W ujawnionych raportach jest tez polski trop. Opis dramatu pod Nangar Khel, który w nowym, dobrym świetle stawia polskich żołnierzy. W natłoku dokumentów znalazło się tez nazwisko polskiego oficera wywiadu. Specjaliści mówią, że jest on już teraz spalony.
Tak czy tak, afera będzie miała setki trudnych dziś do przewidzenia skutków.